{"id":81712,"date":"2024-11-22T10:00:31","date_gmt":"2024-11-22T09:00:31","guid":{"rendered":"https:\/\/jugulajm.net\/?p=81712"},"modified":"2024-11-22T10:01:01","modified_gmt":"2024-11-22T09:01:01","slug":"analfabetizmi-shqiperia-e-pesta-me-normen-me-te-ulet-te-regjistrimit-ne-shkolle-fillore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jugulajm.net\/?p=81712","title":{"rendered":"Analfabetizmi\/ Shqip\u00ebria e 5-ta me norm\u00ebn m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt t\u00eb regjistrimit n\u00eb shkoll\u00eb fillore"},"content":{"rendered":"<p>22 N\u00ebntori, Dita e Alfabetit t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, \u00ebsht\u00eb fest\u00eb zyrtare. \u201c22 N\u00ebntori p\u00ebrfaq\u00ebson momentin m\u00eb t\u00eb madh unifikues t\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb jan\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb pothuajse n\u00eb t\u00eb gjitha vendet e Ballkanit, jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuara n\u00eb t\u00eb gjitha fet\u00eb monoteiste, por ajo q\u00eb i ka bashkuar dhe vazhdon t\u2019i bashkoj\u00eb \u00ebsht\u00eb gjuha dhe fakti q\u00eb n\u00eb Kongresin e Manastirit zgjodh\u00ebn t\u00eb shkruajn\u00eb dhe t\u00eb identifikohen n\u00eb k\u00ebt\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb bukur dhe t\u00eb shenjt\u00eb me alfabetin latin\u201d, tha Ministri p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme n\u00eb fillim t\u00eb vitit 2024, kur u propozua q\u00eb kjo dat\u00eb t\u00eb b\u00ebhej fest\u00eb zyrtare.<\/p>\n<p>116 vite pas Kongresit t\u00eb Alfabetit, q\u00eb ishte nj\u00eb konferenc\u00eb akademike n\u00eb qytetin e Manastirit, q\u00eb sot njihet si \u201cKongresi i Manastirit\u201d, Shqip\u00ebria po b\u00ebn hapa pas, duke rrezikuar rritjen e analfabetizimit n\u00eb vend.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e Bank\u00ebs Bot\u00ebrore, tregojn\u00eb se jo vet\u00ebm q\u00eb numri i t\u00eb regjistruarve n\u00eb shkollat fillore po bie ndjesh\u00ebm, por ai \u00ebsht\u00eb dhe nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb ul\u00ebtit n\u00eb Europ\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2023, Norma bruto e regjistrimit n\u00eb shkoll\u00ebn fillore n\u00eb Shqip\u00ebri zbriti n\u00eb 93.7%, nga 105.4% q\u00eb kishte qen\u00eb n\u00eb vitin 2017, duke sh\u00ebnuar nj\u00eb r\u00ebnie t\u00eb fort\u00eb pas pandemis\u00eb.<\/p>\n<p>Kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb t\u00eb regjistruarit n\u00eb shkoll\u00eb fillore (pavar\u00ebsisht mosh\u00ebs) ishin sa gati 94% e popullsis\u00eb 6-12 vje\u00e7. Ky \u00ebsht\u00eb niveli m\u00eb i ul\u00ebt rekord, q\u00eb nga viti 1976, kur banka Bot\u00ebrore raporton t\u00eb dh\u00ebnat.<\/p>\n<p>Sipas p\u00ebrkufizimit t\u00eb Bank\u00ebs Bot\u00ebrore, \u201cRaporti bruto i regjistrimit \u00ebsht\u00eb raporti i t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb regjistruarve, pavar\u00ebsisht nga mosha, me popullsin\u00eb e grupmosh\u00ebs q\u00eb korrespondon zyrtarisht me nivelin e arsimit t\u00eb treguar.<\/p>\n<p>Arsimi fillor u siguron f\u00ebmij\u00ebve aft\u00ebsit\u00eb themelore t\u00eb leximit, shkrimit dhe matematik\u00ebs s\u00eb bashku me nj\u00eb kuptim elementar t\u00eb l\u00ebnd\u00ebve t\u00eb tilla si historia, gjeografia, shkencat natyrore, shkencat sociale, arti dhe muzika\u201d.<\/p>\n<p>Treguesi jo vet\u00ebm q\u00eb ka r\u00ebn\u00eb n\u00eb raport me vetveten, por ai \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb i pesti m\u00eb i ul\u00ebti n\u00eb Europ\u00eb. Nivelin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt t\u00eb regjistrimit bruto n\u00eb arsimin fillor n\u00eb Europ\u00eb e ka Rumania (84.9) e ndjekur nga Bosnj\u00eb-Hercegovina (87.2), Ukraina (92.8), Malta (93.5).<\/p>\n<p>Arsimi \u00ebsht\u00eb baza e zhvillimit t\u00eb \u00e7do kombi. Sa m\u00eb i arsimuar, aq m\u00eb shum\u00eb shanse ka q\u00eb ekonomia e nj\u00eb vendi t\u00eb rritet, t\u00eb p\u00ebrparoj\u00eb n\u00eb drejtim t\u00eb teknologjis\u00eb dhe inovacioneve, duke p\u00ebrmir\u00ebsuar mir\u00ebqenien e qytetar\u00ebve t\u00eb saj dhe duke garantuar nj\u00eb zhvillim t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm p\u00ebr gjeneratat.<\/p>\n<p>P\u00ebrkeq\u00ebsimi i k\u00ebtij treguesi, sipas ekspert\u00ebve \u00ebsht\u00eb i lidhur me disa faktor\u00eb si statistikor\u00eb, ashtu dhe t\u00eb sjelljes. S\u00eb pari, emigrimi i familjeve q\u00eb kan\u00eb f\u00ebmij\u00eb n\u00eb arsimin e detyruar si dhe i atyre n\u00eb mosh\u00ebn e arsimit t\u00eb mes\u00ebm, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ata vijojn\u00eb t\u00eb figurojn\u00eb n\u00eb regjistrat e gjendjes civile. Nd\u00ebrkoh\u00eb vihet re nj\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsim m\u00eb i madh i treguesve t\u00eb shkollimit, jo vet\u00ebm n\u00eb arsimin e mes\u00ebm, por edhe at\u00eb t\u00eb detyruar, t\u00eb vajzave.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat tregojn\u00eb se ka rrezik t\u00eb kemi rritje t\u00eb numrit t\u00eb t\u00eb rinjve, q\u00eb nuk kan\u00eb kryer as arsimin e detyruar, \u00e7ka do t\u00eb ul\u00eb nivelin mesatar t\u00eb shkollimit n\u00eb vend. Kjo mund t\u00eb \u00e7oj\u00eb n\u00eb rritjen e numrit t\u00eb analfabet\u00ebve n\u00eb vend, sidomos t\u00eb shtresave me t\u00eb ardhura t\u00eb ul\u00ebta dhe t\u00eb varfra, si dhe zgjerimin e hendekut n\u00eb shkollimin midis zonave urbane dhe atyre urbane.<\/p>\n<p>Jo vet\u00ebm regjistrimi n\u00eb shkollat fillore q\u00eb japin formim baz\u00eb ka r\u00ebn\u00eb, por edhe cil\u00ebsia e m\u00ebsimdh\u00ebnies ka r\u00ebn\u00eb, si\u00e7 treguan rezultatet e fundit t\u00eb testit nd\u00ebrkomb\u00ebtare Pisa, ku Shqip\u00ebria kishte r\u00ebnien m\u00eb t\u00eb lart\u00eb n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p>Burimi: &#8220;Monitor&#8221;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>22 N\u00ebntori, Dita e Alfabetit t\u00eb Gjuh\u00ebs Shqipe, \u00ebsht\u00eb fest\u00eb zyrtare. \u201c22 N\u00ebntori p\u00ebrfaq\u00ebson momentin m\u00eb t\u00eb madh unifikues t\u00eb shqiptar\u00ebve q\u00eb jan\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb pothuajse n\u00eb t\u00eb gjitha vendet e Ballkanit, jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuara n\u00eb t\u00eb gjitha fet\u00eb monoteiste, por ajo q\u00eb i ka bashkuar dhe vazhdon t\u2019i bashkoj\u00eb \u00ebsht\u00eb gjuha dhe fakti q\u00eb n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":54066,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7520,6332],"tags":[34160],"class_list":{"0":"post-81712","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-arsim","8":"category-te-fundit","9":"tag-analfabetizmi-shqiperia-e-pesta-me-normen-me-te-ulet-te-regjistrimit-ne-shkolle-fillore"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/81712","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=81712"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/81712\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/54066"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=81712"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=81712"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=81712"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}