{"id":100408,"date":"2026-07-31T17:05:04","date_gmt":"2026-07-31T15:05:04","guid":{"rendered":"https:\/\/jugulajm.net\/?p=100408"},"modified":"2026-07-31T17:05:04","modified_gmt":"2026-07-31T15:05:04","slug":"besa-e-rames-nje-shans-per-te-rindertuar-shtetin-jo-vetem-mundesi-per-te-mbajtur-pushtetin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jugulajm.net\/?p=100408","title":{"rendered":"“Besa” e Ram\u00ebs nj\u00eb shans p\u00ebr t\u00eb rind\u00ebrtuar shtetin, jo vet\u00ebm mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb mbajtur pushtetin…"},"content":{"rendered":"

Nga Fejzo Subashi<\/strong><\/p>\n

Domosdoshm\u00ebria e projektit t\u00eb Kryeministrit Edi Rama p\u00ebr nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb mazhoranc\u00ebn qeveris\u00ebse, p\u00ebr mua, nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb nevoj\u00eb politike. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb detyrim ndaj shtetit. Mund t\u00eb ket\u00eb ardhur me vones\u00eb, por mbetet nj\u00eb projekt i duhur dhe shum\u00eb i nevojsh\u00ebm.
\nManifesti i pag\u00ebzuar nga ideatori i tij me emrin “Besa” nuk duhet par\u00eb vet\u00ebm si nj\u00eb dokument p\u00ebr Partin\u00eb Socialiste. N\u00ebse zbatohet me seriozitet, ai mund t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si nj\u00eb gur themeli p\u00ebr m\u00ebnyr\u00ebn se si qeveriset, apo duhet t\u00eb qeveriset Shqip\u00ebria.<\/p>\n

Nj\u00ebkoh\u00ebsisht, nuk minimizoj dhe as anashkaloj rolin vendimtar t\u00eb protest\u00ebs mbar\u00ebqytetare. P\u00ebrkundrazi, \u00ebsht\u00eb e pamundur t\u00eb mohohet se pik\u00ebrisht presioni qytetar krijoi klim\u00ebn q\u00eb e b\u00ebri t\u00eb domosdoshme daljen n\u00eb sken\u00eb t\u00eb k\u00ebtij manifesti. Po aq e v\u00ebrtet\u00eb \u00ebsht\u00eb se kjo l\u00ebvizje p\u00ebrb\u00ebn edhe nj\u00eb p\u00ebrpjekje t\u00eb Kryeministrit Rama dhe t\u00eb Partis\u00eb Socialiste p\u00ebr t\u00eb kuror\u00ebzuar mandatin e kat\u00ebrt. Kjo \u00ebsht\u00eb normale n\u00eb politik\u00eb. Por vlera e projektit nuk duhet gjykuar nga interesi elektoral, por nga aft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb ndryshuar shtetin.<\/p>\n

Themeli i \u00e7do qeverisjeje nuk \u00ebsht\u00eb ministri dhe as kryeministri. Themeli \u00ebsht\u00eb administrata. Ajo \u00ebsht\u00eb zemra e ekzekutivit, motori q\u00eb l\u00ebviz shtetin dhe institucioni q\u00eb prek \u00e7do dit\u00eb jet\u00ebn e qytetarit.
\nPik\u00ebrisht k\u00ebtu Shqip\u00ebria ka d\u00ebshtuar p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se tri dekada.
\nAdministrata nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb individ, nj\u00eb minist\u00ebr apo nj\u00eb drejtor. Administrata \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mekaniz\u00ebm i t\u00ebr\u00eb q\u00eb funksionon si nj\u00eb trup i vet\u00ebm. Fatkeq\u00ebsisht, ne e kemi trajtuar si pron\u00eb politike dhe jo si institucion profesional.<\/p>\n

P\u00ebr shum\u00eb vite administrata ka qen\u00eb deputeti dhe jo specialisti; drejtuesi politik dhe jo politik\u00ebb\u00ebr\u00ebsi; militanti dhe jo profesionisti. Ndryshon ministri dhe z\u00ebvend\u00ebsohet zinxhiri i administrat\u00ebs, sikur shteti t\u00eb ishte pron\u00eb private dhe jo institucion publik. Shpesh drejtori i nj\u00eb institucioni sillet jo si administrator i ligjit dhe i sh\u00ebrbimit ndaj qytetarit, por si pronar i nj\u00eb bah\u00e7eje me domate. Nj\u00eb n\u00ebpun\u00ebs, vet\u00ebm sepse ka mb\u00ebshtetjen e nj\u00eb deputeti apo t\u00eb nj\u00eb drejtuesi politik, sillet me pron\u00ebn e shtetit sikur t\u00eb ishte telefoni apo ora e tij personale. K\u00ebta njer\u00ebz, q\u00eb paguhen nga taksat e qytetar\u00ebve, nuk i sh\u00ebrbejn\u00eb qytetarit. Ata e presin dhe e p\u00ebrcjellin at\u00eb sikur t\u00eb ishte mysafir n\u00eb pron\u00ebn e tyre. Me nj\u00eb firm\u00eb ose me nj\u00eb viz\u00eb n\u00eb nj\u00eb dokument ndryshojn\u00eb fatin e pronave, t\u00eb bizneseve dhe t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve, me nj\u00eb leht\u00ebsi t\u00eb frikshme, sikur t\u00eb hanin nj\u00eb sufllaqe. Nuk mjafton m\u00eb q\u00eb nj\u00eb n\u00ebpun\u00ebs apo drejtues vet\u00ebm t\u00eb largohet nga detyra. Largimi \u00ebsht\u00eb fundi i privilegjit, por jo fundi i p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb. \u00c7do firm\u00eb n\u00eb administrat\u00eb ka pasoja. \u00c7do vul\u00eb prodhon nj\u00eb efekt. \u00c7do vendim prek jet\u00ebn e qytetar\u00ebve dhe pasurin\u00eb e shtetit. Prandaj \u00e7do firm\u00eb duhet t\u00eb ket\u00eb edhe autorin e saj p\u00ebrpara ligjit. N\u00ebse nj\u00eb punonj\u00ebs i hipotek\u00ebs, me dashje apo nga paaft\u00ebsia, ka tjet\u00ebrsuar pron\u00ebn e shtetit ose t\u00eb qytetar\u00ebve, ai nuk mund t\u00eb largohet thjesht nga puna. Ai duhet t\u00eb p\u00ebrgjigjet ligj\u00ebrisht dhe materialisht p\u00ebr d\u00ebmin q\u00eb ka shkaktuar. N\u00ebse nj\u00eb doganier, me nj\u00eb firm\u00eb, i ka humbur shtetit miliona euro, ai nuk ka b\u00ebr\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb gabim administrativ. Ai ka cenuar interesin publik dhe duhet t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr pasojat.<\/p>\n

N\u00ebse nj\u00eb punonj\u00ebs i tatimeve ka favorizuar klient\u00eb, ka mbyllur syt\u00eb ndaj evazionit ose ka nd\u00ebshkuar padrejt\u00ebsisht biznesin e ndersh\u00ebm, ai nuk ka d\u00ebmtuar vet\u00ebm buxhetin e shtetit. Ai ka goditur konkurrenc\u00ebn, ekonomin\u00eb dhe besimin te shteti. Po k\u00ebshtu, kur nj\u00eb gjyqtar apo prokuror jep nj\u00eb vendim t\u00eb padrejt\u00eb, t\u00eb diktuar nga korrupsioni, klientelizmi apo frika, ai nuk d\u00ebmton vet\u00ebm nj\u00eb qytetar. Ai plagos vet\u00eb drejt\u00ebsin\u00eb dhe minon besimin e shoq\u00ebris\u00eb te shteti. Koha e pap\u00ebrgjegjshm\u00ebris\u00eb duhet t\u00eb marr\u00eb fund. Administrata nuk mund t\u00eb jet\u00eb m\u00eb streha ku gabimi harrohet, abuzimi falet dhe d\u00ebmi mbetet pa autor. \u00c7do n\u00ebpun\u00ebs duhet ta dij\u00eb se, bashk\u00eb me rrog\u00ebn q\u00eb merr nga taksat e qytetar\u00ebve, merr edhe p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb personale p\u00ebr \u00e7do vendim q\u00eb firmos. Vet\u00ebm at\u00ebher\u00eb posti publik nuk do t\u00eb shihet si privilegj, por si barr\u00eb dhe sh\u00ebrbim ndaj qytetarit. Problemi nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb nj\u00eb individ apo nj\u00eb institucion. Problemi \u00ebsht\u00eb modeli. Ky model nuk ndryshon me disa shkarkime nga puna, aoo me l\u00ebvizjen paralele. Kush i ka shkaktuar d\u00ebm shtetit, qoft\u00eb nga padija, paaft\u00ebsia apo korrupsioni, duhet t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi edhe materiale e ligjore. D\u00ebmi ndaj shtetit duhet t\u00eb paguhet. N\u00ebpun\u00ebsi publik nuk \u00ebsht\u00eb pronar i vul\u00ebs s\u00eb shtetit, por kujdestar i saj. \u00c7do firm\u00eb q\u00eb ai hedh ka autor dhe \u00e7do pasoj\u00eb duhet t\u00eb ket\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi. Kush, me dashje ose nga paaft\u00ebsia, i shkakton d\u00ebm shtetit dhe qytetarit, nuk duhet t\u00eb humbas\u00eb vet\u00ebm vendin e pun\u00ebs; duhet t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi civile, administrative dhe penale p\u00ebr d\u00ebmin q\u00eb ka shkaktuar. Vet\u00ebm at\u00ebher\u00eb posti publik nuk do t\u00eb shihet m\u00eb si privilegj, por si barr\u00eb dhe besim.<\/p>\n

P\u00ebr fat t\u00eb keq, p\u00ebr vite me radh\u00eb u krijua nj\u00eb administrat\u00eb ku vendin nuk e zinte m\u00eb i afti, por m\u00eb i lidhuri. Shum\u00eb prej tyre nuk ia din\u00eb der\u00ebn universitetit, por sillen si pronar\u00eb t\u00eb institucioneve. Nuk respektojn\u00eb ligjin, por fuqin\u00eb e karriges.
\nM\u00eb e keqja \u00ebsht\u00eb se k\u00ebta nuk i kan\u00eb sh\u00ebrbyer as partive q\u00eb i kan\u00eb em\u00ebruar. Ata nuk e fituan postin me merit\u00eb, por e p\u00ebrdor\u00ebn at\u00eb p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar rrjete klienteliste. Nuk blen\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb vend pune; blen\u00eb heshtjen, vart\u00ebsit, shefat dhe, n\u00eb shum\u00eb raste, t\u00eb gjith\u00eb zinxhirin komandues. Ky mentalitet nuk lindi sot. Ai u ushqye p\u00ebr vite t\u00eb t\u00ebra nga e gjith\u00eb politika shqiptare. Marr\u00ebveshjet politike, ndarja e administrat\u00ebs si pla\u00e7k\u00eb pushteti dhe filozofia “m\u00eb jep q\u00eb t\u00eb t\u00eb jap” e kthyen klientelizmin n\u00eb sistem.<\/p>\n

Prandaj p\u00ebrgjegj\u00ebsia nuk bie vet\u00ebm mbi Edi Ram\u00ebn. P\u00ebrgjegj\u00ebsia \u00ebsht\u00eb e t\u00eb gjith\u00eb politik\u00ebb\u00ebr\u00ebsve t\u00eb k\u00ebtyre m\u00eb shum\u00eb se tridhjet\u00eb viteve. T\u00eb gjith\u00eb, me vet\u00ebdije ose pa vet\u00ebdije, e ushqyen k\u00ebt\u00eb model sepse e pan\u00eb si nj\u00eb makineri p\u00ebr t\u00eb prodhuar vota. Sot nuk po paguajm\u00eb vet\u00ebm fatur\u00ebn financiare t\u00eb k\u00ebsaj filozofie. Po paguajm\u00eb nj\u00eb kosto shum\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe: kemi dob\u00ebsuar administrat\u00ebn, kemi d\u00ebmtuar arsimin, kemi cenuar besimin te drejt\u00ebsia dhe kemi varf\u00ebruar shtetin n\u00eb kapitalin e tij m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm njeriun profesionist. A do ta realizoj\u00eb k\u00ebt\u00eb kthes\u00eb mazhoranca dhe Kryeministri Rama? Askush nuk mund ta garantoj\u00eb. Por nj\u00eb gj\u00eb \u00ebsht\u00eb e sigurt: Shqip\u00ebria ka nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb STOP t\u00eb madh ndaj modelit t\u00eb deritanish\u00ebm dhe p\u00ebr nj\u00eb kthes\u00eb po aq t\u00eb madhe n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si nd\u00ebrtohet dhe funksionon shteti.<\/p>\n

Pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye e mb\u00ebshtes k\u00ebt\u00eb projekt. Jo si nj\u00eb akt besnik\u00ebrie ndaj nj\u00eb partie apo nj\u00eb lideri, por si nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb rind\u00ebrtuar administrat\u00ebn dhe shtetin. Mb\u00ebshtetja p\u00ebr reform\u00ebn nuk p\u00ebrjashton p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb. P\u00ebrkundrazi, ajo e b\u00ebn edhe m\u00eb t\u00eb domosdoshme q\u00eb secili t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr at\u00eb q\u00eb ka b\u00ebr\u00eb ose ka lejuar t\u00eb ndodh\u00eb. N\u00ebse “Besa” mbetet vet\u00ebm nj\u00eb slogan, do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb zhg\u00ebnjim tjet\u00ebr. N\u00ebse kthehet n\u00eb nj\u00eb reform\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb administrat\u00ebs, at\u00ebher\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb fillimi i fundit t\u00eb shtetit partiak dhe lindja e shtetit institucional.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nga Fejzo Subashi Domosdoshm\u00ebria e projektit t\u00eb Kryeministrit Edi Rama p\u00ebr nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb mazhoranc\u00ebn qeveris\u00ebse, p\u00ebr mua, nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb nevoj\u00eb politike. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb detyrim ndaj shtetit. Mund t\u00eb ket\u00eb ardhur me vones\u00eb, por mbetet nj\u00eb projekt i duhur dhe shum\u00eb i nevojsh\u00ebm. Manifesti i pag\u00ebzuar nga ideatori i tij me […]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":98974,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[34865,6332],"tags":[42503,36132,42504],"class_list":{"0":"post-100408","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-analiza","8":"category-te-fundit","9":"tag-besa-e-rames-nje-shans-per-te-rindertuar-shtetin","10":"tag-fejzo-subashi","11":"tag-jo-vetem-mundesi-per-te-mbajtur-pushtetin"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100408","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=100408"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100408\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":100409,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/100408\/revisions\/100409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/98974"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=100408"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=100408"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jugulajm.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=100408"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}